Blog
Chiến tranh thương mại Mỹ – Trung: Cơ hội cho Việt Nam?
CHIẾN TRANH THƯƠNG MẠI MỸ-TRUNG
Hoa Kỳ và Trung Quốc hiện đang vướng vào một cuộc tranh chấp thương mại, với việc cả hai nước liên tục áp thuế bổ sung lên hàng hóa của nhau trong vài tháng qua. Hoa Kỳ đã áp đặt thêm thuế quan lên 250 tỷ đô la hàng nhập khẩu từ Trung Quốc — và Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump đã đe dọa sẽ áp thuế lên toàn bộ 500 tỷ đô la hàng hóa từ gã khổng lồ châu Á này. Bắc Kinh đã trả đũa bằng cách áp thêm thuế quan lên 110 tỷ đô la hàng nhập khẩu từ Hoa Kỳ, đồng thời đe dọa sẽ áp dụng các biện pháp định tính có thể ảnh hưởng đến các doanh nghiệp Hoa Kỳ đang hoạt động tại Trung Quốc.
Chiến tranh thương mại Mỹ-Trung ảnh hưởng thế nào đến thương mại toàn cầu?
Quyết định áp thuế lên hàng nhập khẩu từ Trung Quốc của Hoa Kỳ đánh dấu sự leo thang nghiêm trọng trong căng thẳng thương mại với Bắc Kinh. Tuy nhiên, các nhà kinh tế tin rằng các biện pháp bảo hộ sẽ chỉ có tác động khiêm tốn đến tăng trưởng toàn cầu – miễn là xung đột song phương không biến thành một cuộc chiến tranh đa phương toàn diện.
Tăng trưởng thương mại đã chậm lại trong một thời gian
Thương mại hàng hóa quốc tế đã giảm tỷ trọng so với sản lượng toàn cầu trong những năm gần đây, bất chấp sự phục hồi của nền kinh tế thế giới. Điều này một phần là do tác động của tỷ giá hối đoái và biến động giá cả hàng hóa, nhưng các nhà sản xuất cũng đang ngày càng ít phụ thuộc vào nguyên liệu nhập khẩu, và sự phản đối của người dân đối với toàn cầu hóa cũng có thể là một phần nguyên nhân, với các tranh chấp thương mại và việc sử dụng các biện pháp chống bán phá giá gia tăng ngay cả trước khi các đợt áp thuế quan mới nhất được áp dụng.
Cho đến nay, thuế quan chỉ ảnh hưởng đến một tỷ lệ nhỏ thương mại toàn cầu
Mặc dù xung đột Mỹ-Trung hiện có vẻ sẽ ảnh hưởng đến phần lớn hàng hóa giao thương giữa hai nước, nhưng nó chỉ chiếm một tỷ trọng khiêm tốn trong thương mại toàn cầu. Ngay cả khi Mỹ thực hiện tất cả các biện pháp đe dọa đã đưa ra cho đến nay, chỉ khoảng 5% kim ngạch nhập khẩu toàn cầu sẽ bị ảnh hưởng.
Đối với hầu hết các quốc gia, quan hệ thương mại với các nước láng giềng gần là quan trọng nhất
Thương mại thế giới chủ yếu tập trung ở 3 khu vực: Bắc Mỹ, Châu Âu và Đông Á, với phần lớn thương mại là thương mại nội khu vực.
Các thị trường mới nổi có thể được hưởng lợi nếu tranh chấp khiến Trung Quốc giao dịch nhiều hơn với các nước láng giềng ở Đông Nam Á
Thương mại quốc tế phần lớn bao gồm các dòng chảy thương mại giữa các nước giàu và khu vực Đông Á, nhưng thương mại giữa các nước đang phát triển với Trung Quốc ngày càng quan trọng. Một câu hỏi lớn hiện nay là liệu các quốc gia khác ở Đông Nam Á có thể hưởng lợi từ việc hội nhập sâu rộng hơn với Trung Quốc khi các dòng chảy thương mại hiện tại được chuyển hướng sang các thị trường mới hay không, và liệu các nhà sản xuất Trung Quốc có tìm cách chuyển sản xuất sang các quốc gia không bị ảnh hưởng bởi thuế quan hay không.
CHIẾN TRANH THƯƠNG MẠI BIẾN VIỆT NAM THÀNH THIÊN ĐƯỜNG
Trong vài năm trở lại đây, do chi phí lao động tăng cao, nhu cầu đa dạng hóa và sự chuyển hướng tập trung của chính phủ từ các ngành thâm dụng lao động sang các ngành công nghệ cao, các công ty Trung Quốc cũng như nước ngoài hoạt động tại Trung Quốc đã dần chuyển hoạt động sản xuất sang Đông Nam Á, đặc biệt là Việt Nam.
Ngoài những yếu tố này, cuộc chiến thương mại leo thang giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc đã áp đặt thêm thuế đối với số hàng hóa trị giá 500 tỷ đô la, đã đẩy nhanh xu hướng các nhà đầu tư nước ngoài tái cấu trúc chuỗi cung ứng của họ.
Vận chuyển hàng hóa qua Việt Nam
Nhờ vị trí địa lý gần, mức lương thấp, lao động lành nghề, các hiệp định thương mại và kết nối khu vực, Việt Nam đã nổi lên như một trong những lựa chọn thay thế được ưa chuộng nhất cho các nhà sản xuất. Chính phủ Việt Nam đã dự đoán rằng do mức thuế quan cao hơn đối với các sản phẩm Trung Quốc, các nhà sản xuất có thể sẽ tìm cách chuyển hướng hàng hóa qua Việt Nam trong ngắn hạn để duy trì xuất khẩu.
Do đó, chính phủ đã thực hiện một số biện pháp để đảm bảo nguồn gốc của các sản phẩm xuất nhập khẩu. Ví dụ, Nghị định số 31/2018/NĐ-CP có hiệu lực từ tháng 3 năm 2018 đã bổ sung các quy định mới liên quan đến nguồn gốc của hàng hóa xuất khẩu và hàng hóa nhập khẩu. Do các vấn đề về nguồn gốc sản phẩm, vào tháng 3 năm 2018, chính phủ Hoa Kỳ đã tăng thuế đối với các sản phẩm thép từ Việt Nam có nguồn gốc từ Trung Quốc.
Điều này chứng tỏ các nhà xuất khẩu Trung Quốc có thể sử dụng Việt Nam để chuyển hướng hàng hóa trong ngắn hạn, nhưng điều này không được khuyến khích. Thay vào đó, họ nên tập trung vào các chiến lược giảm thiểu rủi ro dài hạn khác để giảm thiểu tác động của các tranh chấp thương mại đang diễn ra.
Giảm thiểu rủi ro
Các nhà sản xuất có trụ sở tại Trung Quốc có thể giảm thiểu rủi ro bằng cách chuyển sang các địa điểm khác tiết kiệm chi phí hơn ở Đông Nam Á, bao gồm cả Việt Nam. Điều này đòi hỏi phải tìm nhà cung cấp mới, đàm phán lại hợp đồng và di chuyển tài sản, vốn sẽ tốn kém và mất thời gian. Trong ngắn hạn, các công ty có thể bổ sung thêm nhà cung cấp mới và áp dụng các chiến lược kỹ thuật về thuế quan nếu có thể để giảm thiểu rủi ro thương mại.
Xem lại biểu phí
Trước khi cân nhắc việc rời khỏi Trung Quốc, các doanh nghiệp cần xem xét kỹ lưỡng các mức thuế quan và đảm bảo phân loại mã HS chính xác cho sản phẩm của mình. Ngoài ra, họ cũng cần tập trung vào việc định giá hải quan để xác định giá trị hàng hóa nhập khẩu.
Điều này không chỉ giúp xác định chính xác chi phí tăng thêm mà còn tạo cơ hội áp dụng các chiến lược thiết kế giá cước.
Di chuyển đến một địa điểm mới
Các nhà sản xuất có thể chuyển toàn bộ hoặc một phần hoạt động sản xuất sang một nước thứ ba, nơi không phải chịu mức thuế quan cao hơn. Trong ngắn hạn, họ có thể chuyển một phần quy trình sản xuất sang một nước thứ ba, điều này sẽ thay đổi mã HS của hàng bán thành phẩm sản xuất tại Trung Quốc và có thể được hưởng mức thuế quan thấp hơn.
Cuối cùng, họ cần tập trung vào việc di dời hoàn toàn dây chuyền sản xuất sang một nước thứ ba, chẳng hạn như Việt Nam. Trong vài năm trở lại đây, các tập đoàn điện tử lớn như Intel, Foxconn, LG và Samsung đã chuyển đến Việt Nam do mức lương ở Trung Quốc cao hơn. Ngoài ra, một số thương hiệu bán lẻ như Nike, Adidas và Puma cũng đã chuyển sang Việt Nam và Campuchia để giảm chi phí. Cuộc chiến thương mại đang diễn ra sẽ tiếp tục thúc đẩy xu hướng này.
Tại sao Việt Nam
Ngoài vị trí địa lý gần, Việt Nam còn mang lại nhiều lợi thế cho các nhà sản xuất có kế hoạch chuyển hoạt động ra khỏi Trung Quốc.
Lương thấp hơn
Mức lương trung bình của Việt Nam thấp hơn nhiều so với Trung Quốc, vốn đã tăng trưởng đều đặn trong vài năm qua. Mức lương này chỉ nhỉnh hơn một nửa so với khu vực Đông Nam Trung Quốc.
Lao động có tay nghề
Chất lượng lao động cùng với cơ cấu dân số trẻ mang lại cho các nhà sản xuất lực lượng lao động ổn định.
Các hiệp định thương mại tự do
Việt Nam là thành viên của một số Hiệp định Thương mại Tự do (FTA), mang lại lợi thế cạnh tranh so với các nước khác trong khu vực. Việt Nam không chỉ là thành viên của các FTA với tư cách là thành viên ASEAN mà còn là bên tham gia các hiệp định song phương lớn.
Hai FTA gần đây đang được xem xét là FTA EU-Việt Nam và Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP).
Khu kinh tế biên giới
Do có chung đường biên giới, hai nước đã thành lập một số khu thương mại Trung Quốc-Việt Nam, như khu thương mại Long Bang-Trà Lĩnh và khu thương mại tự do tích hợp Bằng Tường Quảng Tây dọc biên giới.
Các khu thương mại tiếp theo đang được lên kế hoạch xây dựng gần biên giới vì chúng gần các trung tâm sản xuất của Trung Quốc ở tỉnh Quảng Đông và đồng bằng sông Dương Tử.
Cảng và tuyến đường biển
Việt Nam, nằm trên các tuyến đường vận tải biển quan trọng toàn cầu, có 44 cảng biển tính đến năm 2017 với tổng công suất 470-500 triệu tấn/năm. Mặc dù năng lực cảng của Trung Quốc cao hơn nhiều, nhưng chính phủ Việt Nam đã bắt đầu đầu tư hàng tỷ đô la vào các cảng mới và nâng cao năng lực của các cảng hiện có.
Các cảng chính bao gồm Hải Phòng, Đà Nẵng, Quy Nhơn và Thành phố Hồ Chí Minh. Các cảng đang được phát triển trong tương lai bao gồm Cảng biển Quốc tế Mỹ Thủy, Cảng biển Liên Chiểu và Cảng cửa ngõ Quốc tế Lạch Huyện.
Kết nối đường sắt/đường bộ với Trung Quốc
Nhờ có đường biên giới chung, kết nối đường sắt và đường bộ giữa Trung Quốc và Việt Nam là một thành phần quan trọng trong thương mại song phương giữa hai nước. Các tuyến đường sắt Côn Minh – Hải Phòng và Nam Xương – Hà Nội, cùng với Hành lang Giao thông Côn Minh – Hải Phòng hiện đang được đưa vào vận hành, sẽ tiếp tục tăng cường kết nối giữa hai nước.
Đi về phía trước
Việt Nam sẽ tiếp tục thu hút các ngành thâm dụng lao động từ Trung Quốc nhờ mức lương thấp và năng lực cơ sở hạ tầng hiện có. Tuy nhiên, Việt Nam cần tập trung phát triển hơn nữa chuỗi cung ứng, công nghiệp hỗ trợ và cơ sở hạ tầng xuất khẩu để thu hút các nhà đầu tư lớn đang tìm kiếm nguồn lực và địa điểm sản xuất thay thế.
VANTAGE LOGISTICS CÓ THỂ GIÚP GÌ?
Tại Việt Nam, Vantage có thể hỗ trợ khách hàng ngay từ giai đoạn đầu bằng cách giúp họ:
Xin VISA để đến Việt Nam và các sắp xếp khác để khảo sát khả năng
Đề xuất vị trí thích hợp cho nhà máy của họ
Kết nối với các công ty tư vấn tốt để được cung cấp dịch vụ tư vấn pháp lý và các dịch vụ tư vấn khác
Kết nối với các cơ quan chức năng để xin giấy phép đầu tư
Nhận danh sách miễn thuế cho các dự án thuộc chính sách ưu đãi của Việt Nam
Khảo sát tuyến đường vận chuyển, thông quan và giao hàng, toàn bộ dịch vụ hậu cần cho việc di chuyển nhà máy và vật liệu, sản phẩm khi nhà máy hoạt động…
Ngoài ra, chúng tôi có thiết bị riêng để đảm bảo giá cả an toàn và cạnh tranh, cùng với danh sách dài kinh nghiệm thực hiện dự án chứng minh năng lực của chúng tôi.
CHUYÊN GIA CỦA CHÚNG TÔI LUÔN Ở ĐÂY ĐỂ HỖ TRỢ:
Ông Philip Diệp – Tổng Giám đốc: Email: philip-vn@vantage-logistics.com.vn
Bà Florence Lam – Chủ tịch: Email: florence-vn@vantage-logistics.com.vn
Ông Harry Phan – Chủ tịch, Phát triển Dự án Toàn cầu: Email: harry-vn@vantage-logistics.com.vn...